Mazurskie pokazy lotnicze - od festynów do Mazury AirShow

Ze źródeł archiwalno-historycznych wynika, że od II do IV dekady XX wieku Kraina Wielkich Jezior Mazurskich była wykorzystywana na potrzeby komunikacji lotniczej małych samolotów. Mogły one operować – lądować – w kilkudziesięciu miejscowościach, na lotniskach i lądowiskach oraz w miejscach przystosowanych do startów i lądowań, a wodnosamoloty – na jeziorach.

Przykładem tych lotniczych praktyk było m.in. lądowanie na jeziorze Niegocin w latach 1929–1935 12-silnikowego (!) samolotu Dornier Do X, który do Giżycka (wówczas Lotzen) przywoził stu pasażerów. Dzięki takim inicjatywom i nowym możliwościom komunikacji Kraina Wielkich Jezior Mazurskich stała się bardziej dostępna lotniczo.

W 1999 r., po utworzeniu rok wcześniej Aeroklubu Krainy Jezior, powstał pomysł programowy „Lotnicze Mazury”, inaugurujący cykl międzynarodowych imprez lotniczych promujących Krainę Wielkich Jezior Mazurskich.

Początki mazurskich pokazów lotniczych
W sierpniu 1999 r. Festynem Lotniczym Kętrzyn zainaugurowano międzynarodowe imprezy lotnicze. Rok później, dbając o szersze jej usytuowanie w regionie, rozpoczęto cykliczną imprezę pod nazwą Międzynarodowy Zlot Przyjaciół Lotnictwa i Mazur, medialnie określane mianem Festynu Lotniczego Mazury (2000–2009) na lotnisku Kętrzyn-Wilamowo. Pierwsze dziesięć edycji odbyło się na lotnisku Wilamowo położonym koło Kętrzyna. Na mazurskiej imprezie gościli najlepsi piloci – mistrzowie Polski i świata, zespoły pokazowe i akrobaci indywidualni. Podziwiano najnowocześniejsze samoloty i zabytkowe konstrukcje, nawet z początków XX wieku.

Podczas 11. edycji festynu organizatorzy przenieśli część pokazów nad jezioro Niegocin w okolice Giżycka, by zainteresować lotnictwem szerszą publiczność. Okazało się to znakomitym pomysłem promocyjnym i medialnym. Od tego momentu, czyli od 2010 r., całość lotniczych pokazów z wielkimi sukcesami odbywa się nad jezior Niegocin w Giżycku pod nową nazwą Mazury AirShow.

Mazury AirShow – największe cywilne pokazy lotnicze
Od kilkunastu lat mazurskie pokazy lotnicze to jedyne miejsce w Polsce, gdzie publiczność ma okazję (bez kupowania biletów) do podziwiania niezwykłych statków powietrznych, wykonujących pokazy lotnicze, w powietrzu (nad jeziorem Niegocin) i lądujących zarówno na tafli jeziora, jak i na wystawie statycznej lotniska Kętrzyn-Wilamowo. Mazurskie pokazy stały się wydarzeniem skupiającym corocznie około 200 000 widzów nie tylko z kraju, ale także z zagranicy.

W 2013 r. Mazury AirShow zostały wyróżnione pierwszym miejscem w konkursie Najlepszy Produkt i Usługa Warmii i Mazur oraz statuetką w kategorii najlepszego wydarzenia. W odbiorze publicznym stają się najbardziej rozpoznawalnym w kraju oraz za granicą produktem turystycznym i sportowym tego regionu realizowanym publiczności nieodpłatnie. W wyniku wieloletniego konsekwentnego organizowania mazurskich pokazów lotniczych w 2014 r. Mazury AirShow, ugruntowując swoją pozycję i znaczenie, zostały wyróżnione przez Marszałka Województwa Warmińsko-Mazurskiego certyfikatem marki regionalnej Produkt Warmia Mazury.

Mazury AirShow, jako jedyne pokazy lotnicze w Polsce od 2014 r. są transmitowane ze specjalnego studia telewizyjnego Mazury AirShow za pośrednictwem Internetu do widzów w kraju i na świecie. Było i jest to nadal nowatorskie rozwiązanie, jeżeli chodzi o imprezy lotnicze, stając się wydarzeniem eksportowym Warmii i Mazur.

Organizatorzy i partnerzy Mazury AirShow
Głównym organizatorem jest Aeroklub Krainy Jezior przy istotnym wsparciu Samorządu Województwa Warmińsko-Mazurskiego, miasta Giżycko i gminy Giżycko. Najważniejszymi i stałymi partnerami mazurskich pokazów lotniczych są: Polska Agencja Żeglugi Powietrznej (PAŻP), DG RSZ, AVIOMET, MENTOR SA.

Publiczność i goście Mazury AirShow
Pokazy z roku na rok zyskują popularność. W ostatnich latach pokazy obserwowało bezpośrednio 150–200 tys. osób, w zależności od warunków atmosferycznych. Widzowie to mieszkańcy regionu, turyści krajowi i zagraniczni oraz miłośnicy mazurskich pokazów lotniczych.

Mazury AirShow to impreza dla wszystkich – nie tylko specjalistów od lotnictwa, ale także fanów tej dyscypliny. Pod wieloma względami jest wyjątkowa. Pokazy odbywają się w niecodziennej, przepięknej mazurskiej scenerii, gdzie brzegi jeziora stanowią naturalny amfiteatr dla publiczności, zapewniając świetną widoczność. Tafla jeziora okazała się doskonałym lądowiskiem dla wodnosamolotów, czyli latających łodzi i samolotów z pływakami. Są nieodmiennie realizowane na zasadzie non profit. Nie są na nie sprzedawane bilety, widzowie obserwują pokazy z plaży miejskiej Giżycka, portu Żeglugi Mazurskiej i ekomariny, brzegów wokół jeziora Niegocin oraz jachtów i statków dryfujących lub kotwiczących na jeziorze.

Niezależnie od bezpośrednich obserwatorów przebywających na Mazurach, dzięki działalności studia TV Mazury AirShow i transmisji „na żywo” za pośrednictwem Internetu (YouTube) praktycznie nieograniczona liczba wielbicieli może uczestniczyć w mazurskich pokazach lotniczych.

Honorowy patronat
Kierując się strategią oddziaływań medialnych, nierzadko uzyskiwaliśmy honorowy patronat najważniejszych osób w kraju. W pierwszych latach patronat nad imprezą objął Minister Obrony Narodowej, w kolejnych Marszałkowie Sejmu, Premier i Prezydent RP.

Komitet honorowy
Nie we wszystkich latach zwracano się o indywidualny patronat honorowy, ale każdego roku ustanawiano kilkunastoosobowy Komitet Honorowy, do którego zapraszano osoby cieszące się wyjątkowym szacunkiem i zajmujące ważne stanowiska w kraju.

Jak nas widzą, tak nas piszą…
Przygotowując to mazurskie wydarzenie, przyjęto strategię docierania do potencjalnych odbiorców przy wykorzystaniu materiałów wideo, co w znacznym stopniu zwiększyło zainteresowanie imprezą Mazury AirShow zarówno wśród bezpośrednich, jak i pośrednich (za pomocą transmisji w Internecie) obserwatorów oraz dziennikarzy kluczowych dla organizatora mediów.

Patronaty medialne dotychczas pełniły:
Polska Agencja Prasowa (PAP Life), Polskie Radio SA Program I, TVP SA, TVP INFO, „Gazeta Wyborcza”, Polskie Radio Olsztyn SA, TVP 3 Olsztyn, Radio dla Ciebie SA, miesięczniki: „Lotnictwo”, „Magazyn Lotniczy – Skrzydlata Polska”, „Polska Zbrojna”, „Przegląd Lotniczy – Aviation Revue”, „Żagle”.

W ich ramach uzyskano istotne działania promocyjne, reklamowe, zapowiedzi redakcyjne w serwisach informacyjnych, lokalnych rozgłośniach radiowych nawet kilkanaście razy dziennie. Aktywna była również kampania reklamowa w Internecie. Poza promocją wynikającą z patronatów medialnych zlot i Mazury AirShow były reklamowane w branżowych (lotniczych, regionalnych) portalach internetowych. Wydarzenie to jest promowane na plakatach zlotu i Mazury AirShow, 3 billboardach (2,5 x 5 m) umieszczonych na lotnisku Wilamowo przez cały sezon od 1 maja do jesieni, 40 billboardach (3 x 6 m) ulokowanych w największych miastach Polski oraz na 5 ecolightach ustawionych w ruchliwych miejscach Warszawy.

Mazurskie pokazy cieszą się wyjątkowym zainteresowaniem mediów. Podczas zlotu i imprezy Mazury AirShow wydawane są akredytacje dla 70–90 dziennikarzy

Studio TV Mazury AirShow oraz Radio AirShow
Aby zwielokrotnić efekt promocyjny pokazów i regionu, jako jedyni w Polsce w okresie imprezy Mazury AirShow są uruchamiane Radio AirShow (dzięki któremu komentarz Tadeusza Sznuka jest szerzej dostępny, również na smartfony) oraz Studio TV Mazury AirShow transmitujące „na żywo” pokazy z Mazur za pośrednictwem Internetu (YouTube). W 2017 r. zanotowano wejścia internetowe z 42 państw.

Zaproszenie na Mazury AirShow 2018
W 2018 r. w dniach 4–5 sierpnia odbędzie już jubileuszowa, 20. edycja mazurskich i największych w Polsce cywilnych pokazów lotniczych. Mazurskie pokazy lotnicze wprawdzie są realizowane w Giżycku nad jeziorem Niegocin i na lotnisku Kętrzyn-Wilamowo, ale od lat przez wiele środowisk uznawane za międzynarodowe wydarzenie eksportowe Warmii i Mazur.

Rozważając niektóre atuty mazurskich pokazów lotniczych, warto również zauważyć, że:
* Nikt w Polsce dotychczas nie przeprowadził tylu edycji pokazów lotniczych cyklicznie, każdego roku od 1999 r. Słynne pokazy lotnicze w Góraszce zostały zakończone kilka lat temu na 15. edycji.

* Mazury AirShow są traktowane w Europie jako należące do najważniejszych pokazów lotniczych, odbywające się w wyjątkowej atmosferze przyjacielsko-rodzinnej oraz jedynej na wodzie i w powietrzu nad jeziorem.

Pilot historycznego samolotu amerykańskiego S-38, oceniając mazurskie pokazy, napisał w mejlu:
Zamierzam uczestniczyć w Europejskiej Konwencji AirShow, która odbędzie się w Brukseli. Poproszono mnie o wygłoszenie przemówienia… Z pewnością poinformuję wszystkich o Mazury AirShow, Krainie Wielkich Jezior Mazurskich oraz o Waszym fantastycznym Aeroklubie i wszystkich wspaniałych ludziach. Uważam, że jesteście najlepsi!
Tom Schrade

Doświadczeni w branży piloci DC-3 ze Szwecji wystawili nam następującą opinię:
Przez weekend, kiedy nasza DC-3 uczestniczyła w pokazach lotniczych w północnej Szwecji, miałem okazję rozmawiać z naszymi pilotami i podzielić się swoimi wrażeniami o działalności na lotnisku Wilamowo. Byli pod wrażeniem profesjonalnego podejścia do briefingu, prezentacji i zaangażowania różnych osób, które były odpowiedzialne za każdy segment układu, części Air Show. Nasi piloci brali udział w wielu briefingach i mają doświadczenie w tych sprawach. Byłbym szczęśliwy, gdybyś mógł przekazać podziękowania wszystkim osobom zaangażowanym w przygotowania. Serdeczne podziękowania od załogi Daisy.
Lars Cedwall

* Z założenia niebiletowane, czyli za ich oglądanie nie są pobierane opłaty, są i będą dostępne dla każdego: z brzegów jeziora, okolicznych wzgórz, pokładów jachtów i statków oraz balkonów domów stojących wokół jeziora Niegocin.

* Mazury AirShow to nie tylko pokazy, ale także imprezy towarzyszące: konkursy modelarskie, Giżyckie Show Kabaretowe, pokaz sztucznych ogni i wreszcie Ship Party.

* Fenomenem na skalę międzynarodową – z czego jesteśmy dumni – jest praca na podstawie wolontariatu (ponad 100 osób) twórców i osób odpowiedzialnych za zabezpieczenie organizacyjne mazurskich pokazów lotniczych. To wspaniali ludzie, wybitni specjaliści, ofiarni społecznicy – wolontariusze spotykający się z głębokim uznaniem.

Naszej inicjatywie przyświeca myśl:
Praca i duma z tego, co się robi, jest źródłem szczęścia i powinna nim być…

Tak właśnie jest z nami – organizatorami mazurskich pokazów lotniczych.

Stanisław Tołwiński

Tekst zamieszczony w czasopiśmie – roczniku Mazury AirShow’18